Historyczny zwrot: od prześladowań do moralnego przywództwa
1 października 2026 roku gmina Castrillo Mota de Judíos na północy Hiszpanii formalnie przyjęła Roboczą Definicję Antysemityzmu Międzynarodowego Sojuszu na rzecz Pamięci o Holokauście (IHRA). Jak poinformował Combat Antisemitism Movement (CAM) oraz hiszpańskie publikacje żydowskie, ceremonia podpisania odbyła się we wnętrzach miejskiego Centrum Pamięci Sefardyjskiej. Na czele tej obywatelskiej inicjatywy stanął burmistrz Lorenzo Rodríguez, a u jego boku pojawili się Shannon Seban, dyrektor CAM ds. europejskich, Rafael Benatar ze Społeczności Żydowskiej w Madrycie (reprezentujący Federację Społeczności Żydowskich w Hiszpanii – FCJE) oraz Juan Caldés z Europejskiego Stowarzyszenia Żydowskiego (EJA).
Odzyskiwanie dziedzictwa tłumionego przez stulecia nienawiści
Przyjęcie definicji przez władze stanowi doniosły krok w procesie rozliczania się z wielowiekową historią prześladowań antyżydowskich. Założona w 1035 roku jako schronienie dla Żydów sefardyjskich uciekających przed przemocą z pobliskiego Castrojeriz, ta izraelska społeczność rozwijała się pierwotnie pod nazwą Castrillo Mota de Judíos, co oznacza „Wzgórze Żydów”. Po edykcie o wygnaniu z 1492 roku i brutalnych represjach hiszpańskiej inkwizycji, w 1627 roku nazwę miejscowości urzędowo zmieniono na Castrillo Matajudíos, co w dosłownym tłumaczeniu oznacza „Obóz Zabójców Żydów”. Ten jawny przejaw historycznej nienawiści figurował na hiszpańskich mapach administracyjnych przez niemal cztery wieki. W 2015 roku burmistrz Rodríguez zorganizował referendum lokalne, w którym mieszkańcy zdecydowanie opowiedzieli się za odrzuceniem uwłaczającej nazwy i oficjalnym przywróceniem pradawnego miana osady.
W obliczu ekstremistycznych gróźb i aktów wandalizmu
Publiczne zaangażowanie miasteczka w upamiętnianie żydowskiej historii ściągnęło na nie powtarzające się ataki radykałów. W ciągu ostatniej dekady Castrillo Mota de Judíos wielokrotnie padało ofiarą neonazistowskiego wandalizmu, fałszywych alarmów bombowych i wymierzonych kampanii zastraszania. Ekstremistyczni sprawcy nanosili swastyki i nawiązania do obozów zagłady na budynki komunalne, tablice drogowe oraz pomniki upamiętniające partnerską współpracę ze społecznością izraelską Kfar Vradim. W ostatnich latach wrogość ta przejawiła się również w niszczeniu infrastruktury publicznej przez radykalne antyizraelskie napisy. Zamiast jednak ugiąć się pod groźbami, lokalne władze wzmocniły programy edukacyjne i utrzymały ścisłą współpracę z międzynarodowymi środowiskami żydowskimi.
Ustanowienie standardów odpowiedzialności samorządu w walce z antysemityzmem
Poprzez poparcie prawnie niewiążącego standardu IHRA władze miejskie stworzyły czytelne ramy instytucjonalne umożliwiające identyfikację, dokumentowanie i zwalczanie nienawiści antyżydowskiej we wszystkich jej współczesnych formach. Burmistrz Rodríguez podkreślił, że obrona etyki demokratycznej i ochrona mniejszości muszą zaczynać się na szczeblu lokalnym, gdzie administracja ma bezpośredni kontakt z mieszkańcami. Castrillo Mota de Judíos dołącza tym samym do powiększającego się grona hiszpańskich miejscowości aktywnie przeciwdziałających antysemityzmowi poprzez oficjalną politykę, dowodząc, że demokratyczna determinacja jest w stanie przezwyciężyć głęboko zakorzenione uprzedzenia.